Modern Ötesi Postkadın’ın Kendini Anlatma Çabasında İmgeden Gerçekliğe Giden Yolculuğu: Krugen ve Türkiye Örneklemi

Yazarlar

Ayşe Muhtaroğulları

Özet

Modernizmden postmodernizme uzanan tarihsel süreçte kadın hakları, toplumsal cinsiyet eşitliği ve kadın bedenine yönelik iktidar baskıları, postmodern sanatçı Barbara Kruger’ın eserleri ile Türkiye’deki kadın cinayetlerine ilişkin görsel basın haberleri üzerinden kapsamlı biçimde incelenmektedir. Aydınlanma düşüncesine dayanan modernizm teknoloji ve bilimi temel alırken, postmodernizm evrensel kalıp yargıları reddederek bireysel farklılıklara, öznelliğe ve çoğulculuğa odaklanmıştır. Ancak postmodern çağda dahi kadınlar erkeklerle eşit haklara tam anlamıyla kavuşamamış, bedensel ve sözel tacize maruz kalmış, kültürel ve politik dogmalar doğrultusunda denetlenmiştir. Metinde, postmodern feminist sanatçı Barbara Kruger’ın siyah, beyaz ve kırmızı renklerin egemen olduğu üç önemli eseri analiz edilerek erkek egemen toplum yapısının kadını susturması, kadın bedeninin bir savaş ve denetim alanına dönüştürülmesi ile empoze edilen parçalanmış kimlik olguları tartışılmaktadır. Ardından Türkiye’deki online basında yer alan kadın cinayeti haberleri, Anıt Sayaç verileri ve kullanılan fotoğraflar ele alınmakta; kırmızı, siyah, beyaz ve gri renklerin ölüm, şiddet, saflık ve hak arayışı simgeleri olarak kadının yaşadığı trajediyi ve eşitlik mücadelesini nasıl yansıttığı ortaya konulmaktadır. Sonuç olarak, dijital anıtlarda daha fazla kadın isminin yer almaması için yalnızca kadınların değil, erkek çocuklarının ve babaların da eğitilerek her alanda toplumsal farkındalık yaratılmasının gerekliliği önemle vurgulanmaktadır.

In the historical transition from modernism to postmodernism, women's rights, gender equality, and power pressures on the female body are comprehensively examined through the works of postmodern artist Barbara Kruger and visual media news regarding femicides in Turkey. While modernism, based on Enlightenment thought, prioritized technology and science, postmodernism rejected universal stereotypes and focused on individual differences, subjectivity, and pluralism. However, even in the postmodern era, women have not fully attained equal rights with men, remaining subject to physical and verbal harassment, and controlled in line with cultural and political dogmas. In the text, three significant works by postmodern feminist artist Barbara Kruger, dominated by black, white, and red colors, are analyzed to discuss the silencing of women by male-dominated society, the transformation of the female body into a battleground and control site, and the imposed fragmented identities. Subsequently, news on femicides in the Turkish online press, data from the Monument Counter (Anıt Sayaç), and accompanying visuals are examined, demonstrating how red, black, white, and grey colors reflect women's tragedy and struggle for equality as symbols of death, violence, purity, and the search for rights. In conclusion, to prevent more names from being added to digital monuments, the text strongly emphasizes the necessity of educating not only women but also boys and fathers, thereby creating social awareness in all fields.

Referanslar

Aslan, S. & Yılmaz, A. (2001). modernizme bir başkaldırı olarak postmodernizm. C.Ü. İktisadi ve idari Bilimler Dergisi, 2 (2), 96.

By VOYD, Veri Bülteni (2020). Anıt Sayaç kadın Cinayetleri Üzerine Ne Anlatıyor?. (25/12/21 tarihinde https://veribulteni.voyd.org.tr/anit-sayac-kadin-cinayetleri-uzerine-ne-anlatiyor/ adresinden ulaşılmıştır.)

Özgür İstanbul, (2019).

Erinç, S. M. (1994). Postmoderniz’in Tanımı. Anadolu Üniversitesi Eğitim Fakültesi’nde verilen konferans metni. (43).

Kadın Cinayetlerini Durduracağız Platformu Kasım 2021 Raporu (2021). 2021 Kasım Ayında Erkekler Tarafından 25 Kadın Öldürüldü, 21 Kadın Şüpheli Şekilde Ölü Bulundu. (21/01/22 tarihinde http://kadincinayetlerinidurduracagiz.net/veriler/3000/kadin-cinayetlerini-durduracagiz-platformu-kasim-2021-raporu adresinden ulaşılmıştır.)

Karakaya & Cihan. (2017). Toplumsal yapı, iktidar ve kadın bedenin kurgulanışı. Munzur Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 11 (6), 12.

Kozlu, D. (2009). Modernizm sonrası postmodern hareket içinde kadının yeri. Süleyman Demirel Üniversitesi, Güzel sanatlar Fakültesi Hakemli Dergisi, ART-E-03, 3.

Özdem, Ö. O. & Geçit, E. (2013). Postmodern sanat akımları ve reklamlara yansımaları. İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi- 36/Bahar, 155.

Özer, D. (2012). Toplumsal düzenin oluşmasında renk ve iletişim. ODÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi. 6 (3), 296.

Özgür İstanbul, (2019). Kadın Cinayetleri Platformu’ndan Utanç Raporu. (18/11/21 tarihinde

http://www.ozguristanbul.com.tr/kadin-cinayetleri-platformundan-utanc-raporu-42973h.htm adresinden ulaşılmıştır).

Renk Olarak Siyah ve Beyazı Anlama. Adobe. (28/01/2 2tarihinde https://www.adobe.com/tr/creativecloud/design/discover/is-black-a-color.html adresinden ulaşılmıştır).

Şiddetten Ölen Kadınlar İçin Dijital Anıt. (10/11/21 tarihinde http://anitsayac.com/ adresinden ulaşılmıştır.

T24: Bağımsız İnternet Gazetesi (2021). 65 günde 67 kadın öldürüldü!

(10/01/22 https://t24.com.tr/haber/65-gunde-67-kadin-olduruldu,937489 adresinden ulaşılmıştır).

THE BROAD (1989). Barbara Kruger. Untitled (Your Body is a Battleground). (05/017/22 tarihinde https://www.thebroad.org/art/barbara-kruger/untitled-your-body-battleground adresinden ulaşılmıştır.

Yıldırım, M. (2009). Modernizm, postmodernizm ve kamu yönetimi. Uluslararası İnsan Bilimleri Dergisi. 2 (6), 386-88.

Zeybekoğlu, Ö. (2010). Toplumsal cinsiyet rolleri bağlamında türk toplumunun erkeklik algısı, ETHOS, 3 (1), 1-13.

Gelecek

26 Mart 2022

Lisans

Lisans