Engelli Bireylerin İletişim Becerileri, Kaynaştırma Eğitimi, Fiziksel Aktivite ve Sosyolojik Entegrasyonu
Özet
İletişim, insanın var olduğu günden bugüne kişiler arası anlaşma ve anlaşılma ihtiyacını gidermenin en temel yolu olmuştur. Yaşamın temelini oluşturan iletişim becerileri, kişinin genetik, çevresel ve bireysel çabasının bir ürünü olarak ortaya çıkar. Doğru ve etkili iletişim becerileri, kişinin sosyal ortamda iyi ilişkiler geliştirmesinde ve toplumda kabul görmesinde önemli bir rol oynar. Uygun koşullar ve sınırların az olduğu ortamlar öğrenmenin ve etkileşimin en fazla gerçekleştiği yerlerdir. Bunun sağlanabilmesi için dünyada ve ülkemizde özel eğitime gereksinimi olan bireylerin, normal gelişim özelliği gösteren bireylerle eşit eğitim ve yaşam fırsatlarından yararlanmaları için yasal, idari ve eğitsel düzenlemeler oluşturulmuştur. Özel eğitim hizmetleri kapsamında özel eğitim gerektiren öğrencilerin normal okullarda akranlarıyla birlikte eğitim görmelerine olanak veren kaynaştırma yoluyla eğitim alması önemlidir. Kaynaştırma yoluyla özel eğitim, engelli bireyler de sosyal, psikolojik ve akademik olarak akranlarıyla bütünleşmesini ve uyumunu sağlama da en etkin yollarda birirdir. Diğer etkin yol ise; fiziksel aktivite, egzersiz ve spordur. Engelli bireylerde fiziksel farkındalığının oluşması, mücadele becerilerinin gelişmesi, bireysel ya da takım olarak bir arada hareket edebilme becerisi gibi toplumla olan ilişkilerinin güçlenmesine ve yaşamın kendisine ayna tutacak önemli bir alandır. Ek olarak, kaynaştırma yoluyla eğitim özel eğitim gerektiren bireylere katkı sağlarken, normal gelişim gösteren bireylere de “engelli bireyle bir arada yaşama konusunda” olumlu tutum ve davranışlar kazandırır. Bu kazanç toplumsal bütünleşmeye ve kaynaşmaya da önemli bir katkı sağlar. Bu katkıların yanı sıra engelli bireyler, toplumla bütünleşmede ve sosyal hayata adapte olurken bazı toplumsal engellerle karşılaşmaktadırlar. Bu engeller zamanla aşılamaz bariyerlere dönüşmektedir. Diğer yandan, engelli bireylerin doğuştan ya da çeşitli nedenlerden dolayı yaşadığı engeli ve onu algılama biçimi onun sosyal çevresinde şekillenir. Ona atfedilen kültürel anlamlar toplumsal yapı içerisinde bir diğeri ile iletişim halinde şekillenmektedir. Bu kapsamda çalışmamız, engelli bireylerin iletişim becerilerini, kaynaştırma eğitimini, fiziksel aktivite ve engelli bireylerin topluma entegrasyonunu ülkemizde ve dünyadaki örnekleri ile incelemiştir.
Communication has been the fundamental means of meeting individuals’ needs to understand and be understood by others since the dawn of human existence. Communication skills, which form the foundation of human life, develop as a result of genetic, environmental, and individual factors. Effective and appropriate communication skills play a significant role in helping individuals establish positive social relationships and gain acceptance within society. Environments characterized by suitable conditions and minimal restrictions provide greater opportunities for learning and interaction. To ensure such opportunities, legal, administrative, and educational regulations have been established both in Türkiye and around the world to enable individuals with special educational needs to benefit from equal educational and life opportunities alongside their typically developing peers. Within the scope of special education services, inclusive education, which enables students with special educational needs to receive education alongside their peers in mainstream schools, is of particular importance. Inclusive education is one of the most effective approaches to promoting the social, psychological, and academic integration and adaptation of individuals with disabilities into their peer groups. Another effective means of achieving this goal is physical activity, exercise, and sports. These activities provide an important avenue for strengthening the relationships of individuals with disabilities with society by fostering physical awareness, developing coping and problem-solving skills, and enhancing their ability to act collaboratively, both individually and as members of a team. They also offer opportunities for individuals to reflect on and better understand their own lives. Furthermore, while inclusive education benefits individuals with special educational needs, it also helps typically developing individuals develop positive attitudes and behaviors toward living alongside people with disabilities. These benefits make a significant contribution to social integration and cohesion. Despite these contributions, individuals with disabilities encounter various social barriers as they seek to integrate into society and adapt to social life. Over time, these barriers may develop into obstacles that are difficult to overcome. Moreover, the ways in which individuals with disabilities perceive their disabilities, whether congenital or acquired for various reasons, are shaped by their social environments. The cultural meanings attributed to disability are constructed and reshaped through interactions between individuals within the broader social structure. Within this context, the present study examines the communication skills of individuals with disabilities, inclusive education, physical activity, and the social integration of individuals with disabilities, drawing on examples from Türkiye and around the world.
Referanslar
Ahmadi, S., & Keshavarzi, A. (2013). A survey of in-service training programs effectiveness in teaching skills development from the view-point of students, teachers and principals of guidance schools in Shiraz. Procedia-social and Behavioral sciences, 83, 920-925.
Arbeiter, S., & Hartley, S. (2002). Teachers' and pupils' experiences of integrated education in Uganda. International Journal of Disability, Development and Education, 49(1), 61-78.
Berkün, S. (2013). “Özürlüleri İstistamında Ev Esaslı Tele Çalışma (Evde Tele Çalışma): Bursa İli Belediyelerden Örnekler ". Ankara: ÇASGEM Yayınları.
Berninger, V., & Rutberg, J. (1992). Relationship of finger function to beginning writing: application to diagnosis of writing disabilities. Developmental Medicine & Child Neurology, 34(3): 198-215.
Beukelman, D. R., & Mirenda, P. (2013). Augmentative & alternative communication: Supporting children and adults with complex communication needs. Paul H. Brookes Pub..
Beversdorf, D., Anderson, M., Manning, S., Anderson, S., Nordgren, R., Felopulus, G., & Bauman, M. (2001). Macrographia in high-functioning adults with autism spectrum disorder. Journal of Autism and developmental disorders, 31(1):97-101.
Brady, N. B. (2016). Brady, N., Bruce, S., Goldman, A., Erikson, K., Mineo, B., OglCommunication services and supports for individuals with severe disabilities: Guidance for assessment and intervention. Brady, N., Bruce, S., Goldman, A., Erikson, K., Mineo, B., American Journal on Intellectual, 121-138.
Braedney, M., Pearce, G., Naughton, G., Sullivan, C., Bass, S., & Beck, T. (1998). Moderate exercise during growth in prepubertal boys: changes in bone mass, size, volumetric density, and bone strength: a controlled prospective study. J Bone Miner Res, 13:1814–21.
Bull, F., Milton, K., Kahlmeier, S., Arlotti, A., Juričan, A., Belander, O., & Vlasveld, A. (2015). Turning the tide: national policy approaches to increasing physical activity in seven European countries. British journal of sports medicine, 49(11), 749-756.
Burcu, E. (2011). Türkiye’deki Engelli Bireylere İlişkin Kültürel Tanımlamalar: Ankara Örneği. Hacettepe Üniversitesi Edebiyat fakültesi Dergisi.
Burcu, E. (2015). Türkiye'de Yeni Bir Alan: "Engellilik Sosyolojisi" ve Gelişimi. Sosyoloji Konferansları, (s. 319-341).
Burcu, E. (2019). Üniversitede okuyan özürlü öğrencilerin sorunları: Hacettepe-Beytepe Örneği. Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 83-103.
Carlon, S., Shıelds, N., Taylor, N., & Dodd, K. (2014). 8. CARLON, S., SHIELDS, N., TAYLOR, N., & DODD, K. (2014). Exploring the barriers and facilitators to physical activity for young people with cerebral palsy in specialist schools: C8. Exploring the barriers and facilitators to physical activity for young people with cerebral palsy in specialist schools, 56.
Carroll, A., Forlin, C., & Jobling, A. (2003). The impact of teacher training in special education on the attitudes of Australian preservice general educators towards people with disabilities. Teacher education quarterly, 30(3), 65-79.
Chew, K. L., Iacono, T., & Tracy, J. (2009). Overcoming communication barriers: Working with patients with intellectual disabilities. Australian family physician, 38(1/2), 10-14.
Cook, B. G., Tankersley, M., Cook, L., & Landrum, T. J. (2000). Teachers attitudes toward their included students with disabilities. Exceptional children, 67(1), 115-135.
Coppens-Hofman M, T. H. (2016). Speech characteristics and intelligibility in adults with mild and moderate intellectual disabilities. Folia Phoniatrica et Logopaedica, 68(4), 175-182.
Damiano, D. L. (2006). ctivity, activity, activity: rethinking our physical therapy approach to cerebral palsy. Physical therapy, 86(11), 1534-1540.
Daugbjerg, S. B., Kahlmeier, S., Racioppi, F., Martin-Diener, E., Martin, B., Oja, P., & Bull, F. (2009). Promotion of physical activity in the European region: content analysis of 27 national policy documents. Journal of physical activity and health, 6(6), 805-817.
Doğan, İ., & Çitil, M. (2011). Engelli çocuk ve ergenlerin sosyolojik boyutu. Engelli Çocuk ve Ergenlerin Hakları El Kitabı (s. 27-45). içinde İstanbul: Çocuk Vakfı Yayınları.
Doğan, İ., & Çitil, M. (2011). Engelli çocuk ve ergenlerine sosyolojik bir yaklaşım. A. K. (Haz.) içinde, Engelli Çocuk ve Ergenlerin Hakları El Kitabı (Anne-Baba ve Öğretmenler İçin) (s. 27-45).
Eichstaedt, C., & Lavay, B. (1992). Physical aktivity for individuals with mental retardation, Illinois. Human Kinetics Books (s. 463). içinde
Fernandez, A., Revilla, C., Su, I., & Garcia, M. (2003). Social integration of juvenile amputees: comparison with a general population. Prosthetics and orthotics international, 27(1), 11-16.
Forlin, C., Sharma, U., & Loreman, T. (2007). An international comparison of pre-service teacher attitudes towards inclusive education. Disability studies quarterly, 27(4).
Genç, Y. (2015). Engellilerin Sosyal Sorunları ve Beklentileri. Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi, 67.
Giddens, A. (2014). Modernliğin Sonuçları. İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
Güler, B., Tekkurşun Demir, G. ve Dursun, M. (2019). Bedensel engelli bireylerinspor ve sporcu kavramına yönelik metaforik algıları. (Ed: G. Hergüner).Her Yönüyle Spor. İstanbul: Güven Plus Grup Danışmanlık A.Ş Yayınları,291-309.
Güllüpınar, F. (2013). Toplumsal İlişkiler Kıskacında Zihin Engelli Olan Bireyler ve Aile Yapıları: Eskişehir'de Engelli Ailesi Hakkında Sosyolojik Bir Alan Çalışması . Toplum ve Sosyal Hizmet, 41-64.
Hargie, O., & Marshall, P. (2002). Interpersonal Communication: A Theorical Framework. London Routledge.
Horvat M, P. K. (1997). Isokinetic torque, average power, and flexion/ extension ratios in non-disabled adults and adults with mental retardation. J Orthopaedic & Sports Physical Therapy, 25(6):395–9.
Iacono, T. A., West, D., Bloomberg, K., & Johnson, H. (2009). Reliability and validity of the revised Triple C: Checklist of communicative competencies for adults with severe and multiple disabilities. Journal of Intellectual Disability Research, 53(1),44-45.
Jobling, A. (2001). Life be in it: lifestyle choices for active leisure. Down Syndrome Research and Practice, 6(3), 117-122.
Kolat, S. (2009). Avrupa Birliği Sosyal Politikası Çerçevesinde Özürlülere Yönelik Ayrımcılıkla Mücadele ve Türkiyedeki Yansımaları. Ankara: T.C. Başbakanlı ÖZÜDA.
Kolat, S. (2009). Avrupa Birliği Sosyal Politikası Çerçevesinde Özürlülere Yönelik Ayrımcılıkla Mücadele ve Türkiyedeki Yansımaları. Ankara: T.C. Başbakanlık ÖZÜDA.
LeMura L, & Maziekas , M. (2002). Factors that alter body fat, body mass and fat-free mass in pediatric obesity. Med Sci Sports Exerc., 34:487–96.
Light, J., & Mcnaughton, D. (2015). Designing AAC research and intervention to improve outcomes for individuals with complex communication needs. Augmentative and Alternative Communication, 31(2), 85-96.
Lindsay, G. (2007). Educational psychology and the effectiveness of inclusive education/ mainstreaming. British Journal Of Educational Psycology, 77(1), 1-24.
Mann, S. (2005). The language teacher's development. Language teaching, 38(3), 103-118. .
Marrus, N., & Hall, L. (2017). Intellectual disability and language disorder. Child and Adolescent Psychiatric Clinics, 26(3), 539-554.
Martin-Ginis, K. A., & Ma, J. L.-C. (2016). A systematic review of review articles addressing factors related to physical activity participation among children and adults with physical disabilities. Health psychology review, 10(4), 478-494.
MEB. (2010). İlköğretim Okullarındaki Kaynaştırma Uygulamalarının Değerlendirilmesi. Ankara:: Milli Eğitim Basımevi.
MEB. (2013). Bütünleştirme Kapsamında Eğitim Uygulamaları. Ankara: Öğretmen Kılavuz Kitabı.
Meriç, Ü. (1996). Sosyolojik Açıdan Özürlüler. M.Ü. Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 268-281.
Meşe, İ. (2014). Engelliliği Açıklayan Sosyal Model Nedir? Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi, 79-92.
Mevzuat, T. T. (2005). Engelliler Hakkında Kanun, Kanun Numarası: 5378, Birinci Bölüm: Amaç, Kapsam, Tanımlar ve Genel Esaslar. Ankara: 25868, Tertip: 5 Cilt: 44.
Morris FL, Naughton , G., Gibbs , J., & Wark , J. (1997). Prospective ten-month exercise intervention in premenarcheal girls: positive effects on bone and lean mass. J Bone Miner Res, 12(9):1453–62.
Özdemir, S. (2017). Engelli bireylerin mânevî rehabilitelerinde iletişimin önemi. Harran Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, (38), 137-159.
Piek, J. P., & Dyck, M. (2004). Sensory motor deficits in children with developmental coordination disorder, attention defisit hyperactivity disorder and autistic disorder. Human Mov Sci, 23:475-488.
Purcell, M., Morris, I., & McConkey, R. (1999). Staff perceptions of the communicative competence of adult persons with intellectual disabilities. The British Journal of Development Disabilities, 45(88), 16-25.
Rıdvan Yayla, H. N. (2021). A Classification Approach with Machine Learning Methods for Technical Problems of Distance Education: Turkey Example. Open praxis, 312-321.
Rıdvan Yayla, T. T. (2021). Determining of The User Attitudes on Mobile Security Programs with Machine Learning Methods. İnformatica, 393-404.
Sharma. (2015). Perspectives on Inclusive Education with Reference to United Nations. Universal Journal of Educational Research, 3 (5) 317-321.
Sharma, U., & Pace, E. (2019). Teachers’ commitment to teach in inclusive schools, preparation of. Encyclopaedia of Teacher Education (s. 1-6). içinde
Stanish, H., & Temple, V. (2008). Physical activity of youth with intellectual disability: review and research agenda. Adapted Physical Activity Quarterly, 25(2), 95-117.
Symeonidou, S. (2017). Initial teacher education for inclusion: a review of the literature. Disability & society, 32(3), 401-422. .
Şentürk, M. (2008). Modern Kontrol Tüketim. Cumhuriyet Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 221-239.
Taburoğlu, Ö. (2014). Kitlesel ve Bireysel Disiplinler Nasıl Yaratılırlar? Doğu Batı, 219-228.
Thompson, W., Gordon, N., & Pescatello, L. (2009). ACSM‟s Guidelines for Exercise Testing and Prescription. 8th ed. Baltimore, MD: Lippincott Williams and Wilkins (s. 253-5). içinde
Toğçuoğlu, Ö., & Bozkurt, E. (2021). Erişilebilirlikte Sosyal Politika Aracı Olarak Engelli Bireylerin Eğitimi,İktisadi, İdari Ve Sosyal Bilimler Teori, Güncel Araştırmalar ve Yeni Eğilimler. H. BABACAN içinde, 18. Toğçuoğlu Ö., Bozkurt E., 2021. Erişilebilirlikte Sosyal Politika Aracı Olarak Engelli Bireylerin Eğitimi,İktisadi, İdari Ve Sosyal Bilimler Teori, Güncel Araştırmalar ve Yeni Eğilimler-3 (s. 318-227). Ivpe Yayınevi.
Topçuoğlu, R. A. (2014). “1900-2000 Yılları Arasında Avusturya'da Engellilere Yönelik Sosyal Politika ve Sosyal Hizmetler: Medikal Modelden Soyal Modele Geçiş. Toplum ve Sosyal Hizmet, 127-144.
Trost, S. (2005). Discussion paper for the development of recommendations for the participation of children and young people in health-promoting physical activity. Australian Department of Health and Aging.
Tuffrey-Wijne, I., & McEnhill, L. (2008). Communication difficulties and intellectual disability in end-of-life care. International journal of palliative nursing, 14(4), 189-194.
UNESCO, P. U. (2009). Policy guidelines on inclusion in education. Paris.
Wapling, L. (2016). Christian blind mission. www@ cbm. org. adresinden alındı
WHO. (2013). World Health Organization. Global action plan 2013–2020 for the prevention and control of noncommunicable diseases. Geneva World Health Organization.
Wilkinson, P. F. (1983). Disabled children and integrated play environments. Recreation Research Review, 10(1), 20-28.
