Paradokslar, Bileşenler ve İyi Örnekler Bağlamında Yeşil Lojistik
Özet
Kadir Aksay ve Dilara Ünüvar Ünlüoğlu tarafından kaleme alınan çalışmada, sürdürülebilirlik ilkeleri çerçevesinde şekillenen yeşil lojistik kavramı; tarihsel gelişimi, kavramsal çerçevesi, boyutları, engelleri, paradoksları, stratejik önemi, göstergeleri ile dünyadan ve Türkiye'den uygulama örnekleriyle kapsamlı bir şekilde ele alınmaktadır. Yeşil lojistik, lojistik faaliyet sistemlerinin çevreye en az zararı verecek ya da hiç vermeyecek şekilde verimli bir biçimde dizayn edilmesi ve işletilmesidir. Ekonomik, çevresel ve sosyal boyutlar arasında denge kurmayı hedefleyen bu yaklaşım; satın almada sosyal sorumluluk, sürdürülebilir ulaşım, sürdürülebilir paketleme, sürdürülebilir depolama ve tersine lojistik bileşenlerini içermektedir. Kurum içi yatırım maliyetleri ile bilgi eksikliğinin yanı sıra yetersiz teknoloji ve yasal düzenleme eksiklikleri gibi engeller ve maliyet, zaman, güvenilirlik, depolama ile e-ticaret alanlarında ortaya çıkan paradokslar yeşil lojistik uygulamalarının hayata geçirilmesini zorlaştırmaktadır. Buna karşın, dışa bağımlılığı ve fosil kaynak kullanımını azaltmak, karbon emisyonlarını düşürmek ve gelecek kuşaklara yaşanabilir bir çevre aktarmak adına yeşil lojistik stratejik bir önem taşımaktadır. Dijitalleşme, intermodal taşımacılık, elektrikli araçlar ve yenilikçi ambalajlama çözümleri lojistikte sürdürülebilir dönüşümü hızlandırmakta; DHL, IKEA, Ekol Lojistik ve Arkas Holding gibi şirketlerin somut uygulamaları sektörel düzeyde örnek teşkil etmektedir. Sonuç olarak, çevresel duyarlılık ile ticari verimliliği buluşturan bu yeşil yaklaşım, sürdürülebilir kalkınmanın ve gelecekteki küresel rekabet edebilirliğin temel bir taşıyıcısı konumundadır.
In the study authored by Kadir Aksay and Dilara Ünüvar Ünlüoğlu, the concept of green logistics shaped within the framework of sustainability principles is comprehensively examined through its historical development, conceptual framework, dimensions, obstacles, paradoxes, strategic importance, indicators, and practical examples from around the world and Turkey. Green logistics is defined as the efficient design and operation of logistics activity systems to cause minimal or no harm to the environment. Aiming to establish a balance among economic, environmental, and social dimensions, this approach encompasses purchasing social responsibility, sustainable transportation, sustainable packaging, sustainable warehousing, and reverse logistics components. Internal investment costs and lack of information, alongside external barriers such as inadequate technology and regulatory gaps, together with paradoxes emerging in cost, time, reliability, warehousing, and e-commerce, complicate the execution of green logistics practices. Nevertheless, green logistics holds strategic importance for reducing external dependence and fossil fuel consumption, lowering carbon emissions, and handing down a livable environment to future generations. Digitalization, intermodal transport, electric vehicles, and innovative packaging solutions accelerate the sustainable transformation in logistics, while concrete applications from companies like DHL, IKEA, Ekol Logistics, and Arkas Holding serve as industry benchmarks. Ultimately, this green approach uniting environmental awareness with commercial efficiency stands as a fundamental driver of sustainable development and future global competitiveness.
Referanslar
“Arkas Yeşilleniyor” (2013) (17.08.2022 tarihinde https://www.utikad.org.tr/Detay/Sektor-Haberleri/11412/arkas-yesilleniyor adresinden ulaşılmıştır)
“How dependent is your country on oil imports?” (2019) (24.05.2022 tarihinde https://ec.europa.eu/eurostat/web/products-eurostat-news/-/DDN-20190828-1 adresinden ulaşılmıştır)
“Introducing Gogreen” , (13.06.2022 tarihinde https://dhlguide.co.uk/sustainability/gogreen/ adresinden ulaşılmıştır)
“Netlog Yurtiçi Dağıtım ve Nakliye Operasyonları Başkanı Uygar Uşar; “Yeşil Lojistiği Sonuna Kadar Destekliyoruz” Kaynak: Netlog Yurtiçi Dağıtım ve Nakliye Operasyonları Başkanı Uygar Uşar; “Yeşil Lojistiği Sonuna Kadar Destekliyoruz”” (19.08.2022 tarihinde https://www.kargohaber.com/netlog-yurtici-dagitim-ve-nakliye-operasyonlari-baskani-uygar-usar-yesil-lojistigi-son-5419h.htm adresinden ulaşılmıştır)
“Parsiyel Taşımacılık Nedir?” (17.08.2022 tarihinde https://www.yolda.com/blog/parsiyel-tasimacilik-nedir/ adresinden ulaşılmıştır)
“Report of the World Commission on Environment and Development: Our Common Future”
(20.05.2022 tarihinde https://sustainabledevelopment.un.org/content/documents/5987our-common-future.pdf adresinden ulaşılmıştır)
“Yeşil Lojistik” (18.08.2022 tarihinde https://www.ekol.com/tr/lojistik/yesil-lojistik/ adresinden ulaşılmıştır)
Akandere, G. (2021). Dijitalleşme düzeyi ve yeşil lojistik uygulamaların lojistik performansa etkisi . Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi, 11 (4), 1979-2000. https://doi.org/10.30783/nevsosbilen.1022778
Akunal, E. O., & Zengin, E. (2017). Green logistics practices in Turkey. Pressacademia, 4(2), 116–124. https://doi.org/10.17261/pressacademia.2017.456
Bajdor, P. (2012). Comparison between sustainable development concept and green logistics – The Literature Review. Polish Journal of Management Studies, 5, 236–244.
Baki, B. (2004). Lojistik yönetimi ve lojistik sektör analizi. Trabzon: Lega Kitabevi,
Birleşmiş Milletler Türkiye, “Türkiye Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları çalışmalarımız” (15.05.2022 tarihinde https://turkiye.un.org/tr/sdgs#:~:text=deHERKESEANLATIN.,Türkiye SürdürülebilirKalkınmaAmaçları,adilpaylaşımıvebarışıhedefliyor adresinden ulaşılmıştır)
Bolat, H.B., Bayraktar, D., Öztürk, M., Turan, N., (2011). “İstanbul Teknik Üniversitesi, Yeşil Lojistik Zincirinde Araç Rotalama Problemi İçin Bir Model Önerisi”, XI. Üretim Araştırmaları Sempozyumu.
Carter, C.R., Jennings, M.M. (2004). Logistics social responsibility: an integrative framework. Journal of Business Logistics. 23, 145–180.
Chunguang, Q., Xiaojuan, C., Kexi, W., & Pan, P. (2008). Research on green logistics and sustainable development. Proceedings of the International Conference on Information ManagementProceedings of the International Conference on Information Management, Innovation Management and Industrial Engineering, ICIII 2008, 3, 162–165. https://doi.org/10.1109/ICIII.2008.114
Ciliberti, F., Pontrandolfo, P., Scozzi, B.,(2008). Logistic ssocial responsibility: standard adoption and practices in Italian companies. International Journal of Production Economics.113,88–106.
Cullinane, S. (2014). Greening logistics: sustainable best practices. Report for Sestran. https://sestran.gov.uk/wpcontent/uploads/2017/01/action_4_task_2_sustainable_best_practices_final.pdf
Çamlıca, Z., & Akar, G. S. (2014). Lojistik SektörünSürdürülebi̇li̇rli̇k Uygulamalari. Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Elektronik Dergisi, 11, 110–119. http://eds.a.ebscohost.com/eds/pdfviewer/pdfviewer?sid=8c663569-2a14-4b51-8559-91f8055e2b64@sessionmgr4005&vid=1&hid=4108
Dmitriev, A., & Plastunyak, I. (2020). Digital platforms for managing transport and logistics systems in the context of sustainable development. E3S Web of Conferences, 208. https://doi.org/10.1051/e3sconf/202020801007
Dünya Bankası (2018). Lojistik Performans Endeksi, (30.05.2022 tarihinde https://openknowledge.worldbank.org/bitstream/handle/10986/29971/LPI2018.pdf adresinden ulaşılmıştır)
Dzwigol, H.,Trushkina, N., & Kwilinski, A. (2021). Green Logistics as a Sustainable Development Concept of Logistics Systems in a Circular Economy. Proceedings of the 37th International Business Information Management Association (IBIMA), 30-31 May, Cordoba, Spain, ISBN: 978-0-9998551-6-4, ISSN: 2767-9640
El Berishy, N., Rügge, I., & Scholz-Reiter, B. (2013). The interrelation between sustainability and green logistics. In IFAC Proceedings Volumes (IFAC-PapersOnline) (Vol. 6, Issue PART 1). IFAC. https://doi.org/10.3182/20130911-3-BR-3021.00067
Esposito, E., & Passaro, R. (2013). Purchasing and Supply Management in a Changing World. Journal of Purchasing and Supply Management, 19(3), 119–121. https://doi.org/10.1016/j.pursup.2013.07.002
Hahn, W. A. and Knoke, T. (2010). Sustainable development and sustainable forestry: analogies, differences, and the role of flexibility. European Journal of Forest Research.129. 787-801
Heying, A., & Sanzero, W. (2009). A case study of Wal-Mart’s “green” supply chain management. Retrieved April, 5, 2012.
Ho, C. T. B., & Lin, W. C. (2010). Measuring the service quality of internet banking: scale development and validation. European Business Review. 22, 5-24. https://doi.org/10.1108/09555341011008981
Hoek,R. I.V. (1999). From reversed logistics to green supply chains. Supply Chain Management. 4(3):129-134
İncaz, Serap (2015), Lojistik ve sürdürülebilirlik bağlamında yeni yaklaşımlar, Nişantaşı Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 3 (1), 150-151.
Jedliński, M. (2014). The position of green logistics in sustainable development of a smart green city. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 151, 102–111. 10.1016/j.sbspro.2014.10.011
Jeon, C. M. & Amekudzi, A. (2005). Addressing sustainability in transportation systems: definitions, ındicators, and metrics. Journal of Infrastructure Systems 11(1), 31-50. https://doi.org/10.1061/(ASCE)1076-0342(2005)11:1(31)
Jothi Basu, R., Bai, R., & Palaniappan, P. L. K. (2015). A strategic approach to improve sustainability in transportation service procurement. Transportation Research Part E: Logistics and Transportation Review, 74, 152–168. https://doi.org/10.1016/j.tre.2014.10.015
Karagülle, A. Ö. (2012). Green business for sustainable development and competitiveness: an overview of Turkish logistics industry. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 41, 456–460. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2012.04.055
Koçak, R. D. (2020), Lojistiğin tarihsel gelişimi: askeri gereksinimden işletme lojistiğine ve tedarik zinciri yönetimine evrilme süreci, Journal of Yasar University, 15(58), 246-258. https://doi.org/10.19168/jyasar.647095
Korucuk, S., & Mert, F.: 2017 Yeşil lojistik uygulamaları ptt örneği, Ulakbilge Sosyal Bilimler Dergisi, 5(12), 865-879.
Lambert, D. M., & Stock, J. R. (1981). Strategic planning for physical distribution. Journal of Business Logistics, 3(2), 26-46.
Large, R. O., Kramer, N., & Hartmann, R. K. (2013). Procurement of logistics services and sustainable development in Europe: Fields of activity and empirical results. Journal of Purchasing and Supply Management, 19(3), 122–133. https://doi.org/10.1016/j.pursup.2013.05.002
Lee, S.Y. & Klassen, R. D. (2008). Drivers and Enablers That Foster Environmental Management Capabilities in Small- and Medium- Sized Suppliers in Supply Chains, Production and Operations Management Society, 17(6), 573-586.
Lin, C.Y. & Ho, Y.H. (2010). Determinants of green practice adoption for logistics companies in China, Journal of Business Ethics, 98, 67-83.
Nguyen, H. P. (2020). Sustainable development of logistics in vietnam in the period 2020-2025. International Journal of Innovation, Creativity and Change, 11(3), 665–682.
Nylund, S. (2012). Reverse Logistics and Green logistics: A comparison between Wärtsilä and IKEA. Vaasan Ammattıkorkeakoulu Unıversıty of Applied Sciences Thesis.
OECD (2002), Policy Instruments for Achieving Environmentally Sustainable Transport, OECD Publishing, Paris, https://doi.org/10.1787/9789264176249-en.
Ok, Ş. (2016). Lojistik Faaliyetlerin Faaliyet Tabanlı Maliyetleme Yöntemine Göre Hesaplanması: Bir Sanayi İşletmesi Model Önerisi, Niğde Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Niğde.
Özdoğan, S. (2016). Lojistik Yönetimi ve Lojistik Köyleri, Kırıkkale Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Anabilim Dalı, Yükse Lisans Tezi, Kırıkkale.
Ping, L. (2009). Strategy of green logistics and sustainable development. 2009 International Conference on Information Management, Innovation Management and Industrial Engineering, 1, 339–342. https://doi.org/10.1109/ICIII.2009.89
Prause, G. (2014). Sustainable development of logıstıcs clusters in green transport corrıdors. Journal of Security and Sustainability Issues, 4(1), 59–68. http://dx.doi.org/10.9770/jssi.2014.4.1(5)
Ramanathan, R., & Yunfeng, J.: 2009 “Incorporating Cost and Environmental Factors in Quality Function Deployment Using Data Envelopment Analysis”, Omega, 37(3), 711-723.
Rassafi, A. A., & Vaziri, M. (2005). Sustainable transport indicators: definition and integration. International Journal of Environmental Science & Technology, 2(1), 83-96.
Rodrigue, J. P., Slack, B., & Comtois, C. (2013). Green Supply Chain Management. The Sage Handbook of Transport Studies. Sage, 427-438.
Rodrigue, J.P., Slack, B. & Claude, C.(2001),Green Logistics, In Handbook of Logistics and Supply-Chain Management. (Eds. A. M. Brewer, K. J. Button and D. A. Hensher) 339-350.
Rogers, D.S. & Tıbben-Lembke, R., (2001). An examination of reverse logistics practices. Journal of Business Logistics, 22(2),129-147.
Rogers, S. & Tibben-Lembke R. (1998). Reverse Logistics Executive Council, USA.
Saroha, R., (2014). Green logistics & its significance in modern day systems, International Review of Applied Engineering Research, 4 (1), 89-92.
Sbihi A. & Eglese R., 2007. Combinatorial optimization and green logistics. Annals of Operations Research, 175(1),159-175.
Seroka-Stolka, O. (2014). The Development of Green Logistics for Implementation Sustainable Development Strategy in Companies. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 151, 302–309. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2014.10.028
Stock, J.R (1998), Development and Implementation of Reverse Logistics Programs, Council of Logistics Management, Oak Brook, IL
Summak, M. E. (2018), Kurumsal sosyal sorumluluk algısının tüketici davranışıyla etkileşimi, Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi, 6(2).
Sustainable Packaging Coalition (2005). Definition of sustainable packaging. (20.07.2022 tarihinde http://www.sustainablepackaging.org/content/? type =5&id=defi nition-of-sustainable-packaging adresinden ulaşılmıştır)
Tan, K., Ahmed M.D., & Sundaram, D. (2009). Sustainable warehouse management. In Proceedings of the International Workshop on Enterprises & Organizational Modeling and Simulation (EOMAS), edited by Joseph Barjis, Johann Kinghorn, and Srini Ramaswamy, 1–15. Amsterdam: ACM.
Tanrıverdi, K. (2018), Yeşil lojistik yönetimi uygulamalarının çevresel performansla olan ilişkisi üzerine bir araştırma, İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi.
Tekeli, İ. (2001). Sürdürülebilirlik kavramı üzerine irdelemeler, Ankara: Mülkiyeler Birliği Yayınları.
Ticaret Bakanlığı, Yeşil Mutabakat Eylem Planı 2021, (15.05.2022 tarihinde https://ticaret.gov.tr/data/60f1200013b876eb28421b23/MUTABAKAT%20YE%C5%9E%C4%B0L.pdf adresinden ulaşılmıştır)
Üstünbaş, N. N. (2018). Marmara bölgesindeki lojistik firmaların yeşil lojistik uygulamaları, İstanbul Ticaret Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü Yayımlanmış Yüksek Lisans Tezi.
Wichaisri, S., & Sopadang, A. (2014). Sustainable logistics system: A framework and case study. IEEE International Conference on Industrial Engineering and Engineering Management, November, 1017–1021. https://doi.org/10.1109/IEEM.2013.6962564
Yangınlar, G. & Sarı, K. (2017), İşletmeleri yeşil lojistik uygulamalarına zorlayan sebepler üzerine bir araştırma, Trakya Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi E-Dergi, 6 (1).
Yelkenkaya G. Y. (2018) Samsun lojisik merkezinin swot analizi. (25.07.2022 tarihinde https://hizmetix.com.tr/lojistik/samsun-lojistik-merkezi-swot-analizi/1749 adresinden ulaşılmıştır)
Zhang, G., & Zhao, Z. (2012). Green Packaging Management of Logistics Enterprises. Physics Procedia, 24, 900–905. https://doi.org/10.1016/j.phpro.2012.02.135
Zhang, J., & Zheng, L. (2010). Research on the building of green logistics system and the development strategy in Jilin Province. ICLEM 2010: Logistics for Sustained Economic Development - Infrastructure, Information, Integration - Proceedings of the 2010 International Conference of Logistics Engineering and Management, 387, 288–293. https://doi.org/10.1061/41139(387)42
Zhang, Y., Thompson, R. G., Bao, X., & Jiang, Y. (2014). Analyzing the Promoting Factors for Adopting Green Logistics Practices: A Case Study of Road Freight Industry in Nanjing, China. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 125, 432–444. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2014.01.1486
