Beden Eğitimi ve Spor Dersine Karşı Tutum Haftalık Ders Programındaki Uygulanma Saatinden Etkilenir mi?
Özet
Bu araştırma, Millî Eğitim Bakanlığı müfredatında yer alan Beden Eğitimi ve Spor dersinin haftalık ders programındaki uygulanma saatinin ortaokul öğrencilerinin derse yönelik tutumları üzerindeki etkisini incelemeyi amaçlamaktadır. 2021-2022 eğitim-öğretim yılında İstanbul Pendik Muhsin Yazıcıoğlu Ortaokulu’nda öğrenim gören 745 ikinci kademe öğrencisi (397 erkek, 348 kız) üzerinde gerçekleştirilen araştırmada alan araştırması ve tarama modeli kullanılmış, veriler Beden Eğitimi ve Spor Dersi Tutum Ölçeği ile toplanmıştır. Çalışma sürecinde birinci ve ikinci dönem ders saatleri sistematik biçimde değiştirilerek öğrencilerin tutum puanlarındaki değişimler izlenmiştir. Elde edilen bulgular doğrultusunda, öğrencilerin genel tutum puanlarının birinci dönemde kararsızlık düzeyindeyken (114,91), ikinci dönemde katılıyorum düzeyine (126,10) yükseldiği görülmüştür. Cinsiyet değişkenine göre tutum puanlarında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmamış, ancak sınıf düzeyi ve dersin uygulanma saati değişkenlerine göre anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. Derse ilk saatlerde (1-2. saatler) katılan öğrencilerin tutum puanlarının, orta (4-5. saatler) ve son saatlerde (6-7. saatler) katılan öğrencilere kıyasla belirgin şekilde daha düşük olduğu belirlenmiştir. Bu durum, ders sonrasında üst değiştirme ve dinlenme zamanının sınırlı olması nedeniyle ortaya çıkan motivasyon kaybına bağlanmaktadır. Sonuç olarak, okul yönetimlerinin ders programı hazırlarken pedagojik gereksinimleri göz önünde bulundurmaları ve Beden Eğitimi ve Spor dersini günün son saatlerine planlamaları önerilmektedir.
This study aims to examine the effect of the scheduling hour of the Physical Education and Sports course in the weekly curriculum on middle school students' attitudes toward the course. Conducted with 745 secondary stage students (397 boys, 348 girls) attending Pendik Muhsin Yazıcıoğlu Middle School in Istanbul during the 2021–2022 academic year, the research utilized a field survey and screening model, gathering data via the Physical Education and Sports Course Attitude Scale. Course hours were systematically adjusted between the first and second terms to track shifts in students' attitude scores. Findings revealed that while students' overall attitude scores were at an undecided level in the first term (114.91), they increased to an agree level in the second term (126.10). No statistically significant difference was identified based on gender; however, significant differences emerged regarding grade level and course implementation hours. Students taking the course during the first periods (1st–2nd hours) exhibited significantly lower attitude scores than those taking it during middle (4th–5th hours) or final periods (6th–7th hours). This outcome is attributed to motivation loss resulting from limited time for changing clothes and resting after class. Consequently, school administrators are advised to consider pedagogical needs when scheduling classes and place Physical Education and Sports courses in the final hours of the school day.
Referanslar
Alparslan, S. (2008). Ortaöğretim Öğrencilerinin Beden Eğitimi Öğretmenlerinin Sergilediği Öğretim Davranışlarına İlişkin Algıları ve Öğrencilerin Bu Derse Karşı Geliştirdikleri
Bucher, A.C. (1983). Foundations of physicaleducation & sport. London: The C.V. MosbyCompany. P:13
Can, A. (2014). SPSS ile bilimsel araştırma sürecinde nicel veri analizi. (2. baskı). Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.
Ceylan, R. (2008). İlköğretimde beden eğitimi ve spor dersinin takiben yapılan diğer derslerde öğrencilerin başarıları üzerindeki etkisinin araştırılması (Yüksek lisans Tezi). Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi’nden edinilmiştir. (Tez No.231243)
Çelik, Z., & Pulur, A. (2011). Ortaöğretim öğrencilerinin beden eğitimi ve spora ilişkin tutumları. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 8(Özel), 115-121.
Çolak, G. (2020). Ortaokul öğrencilerinin beden eğitimi ve spor dersine yönelik tutumlarının farklı değişkenler açısından incelenmesi (Bayburt ili örneği).(Yüksek lisans tezi), Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi’nden edinilmiştir. (Tez No. 653640)
Demirhan, G. & Altay, F. (2001).Lise birinci sınıf öğrencilerinin beden eğitimi ve spora ilişkin tutum ölçeği. Spor Bilimleri Dergisi Hacettepe J.Of Sport Sciences, 12(2), 9-20.
Erhan, S. E. & Tamer, K. (2009). Doğu Anadolu Bölgesi ilköğretim ve ortaöğretim okullarında beden eğitimi ve spor dersi için gereken tesis araç-gereç durumları ile öğrencilerin beden eğitimi ve spor dersine ilişkin tutumları arasındaki ilişkiler. Atatürk Üniversitesi Beden eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 11(3), 57- 66.
Güllü, M., & Güçlü, M. (2009). Ortaöğretim öğrencileri için beden eğitimi ve spor dersi tutum ölçeği geliştirilmesi. Niğde Üniversitesi, Beden eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, Cilt 3 s: 2.
Hünük, D. (2006). Ankara ili merkez ilçelerindeki ilköğretim ikinci kademe öğrencilerinin beden eğitimi ve spor dersine ilişkin tutumlarının sınıf düzeyi, öğrenci cinsiyeti, öğretmen cinsiyeti ve spora aktif katılımları açısından karşılaştırılması (Yüksek lisans tezi). Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi’nden edinilmiştir. (Tez No. 192592)
İnceoğlu, M. (2010).Tutum algı iletişim. (5. baskı). İstanbul: Beykent Üniversitesi Yayınevi.
Karadağ, E. (2010). Eğitim bilimleri doktora tezlerinde kullanılan araştırma modelleri: nitelik düzeyleri ve analitik hata tipleri. Kuram ve Uygulamada EğitimYönetimi,1(1),49-71.Retrievedfrom
Karaman, E. (2019). Ortaokul öğrencilerinin beden eğitimi ve spor dersine karşı tutumlarının farklı değişkenler açısından incelenmesi (Erzurum il örneği). (Yüksek lisans tezi,). Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi’nden edinilmiştir. (Tez No. 551409)
Kaya, A. (2020). İlköğretim kurumları ikinci kademede öğrenim gören öğrencilerin beden eğitimi ve spor dersine yönelik görüş ve tutumlarının incelenmesi (Yüksek lisans tezi). Yüksek öğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi’nden edinilmiştir. (Tez No. 612392)
Kumartaşlı, M. (2010). İlköğretim ikinci kademe öğrencilerinin beden eğitimi ve spor dersine ilişkin tutumlarının ve yaşam doyum düzeylerinin incelenmesi (Doktora tezi).Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi’nden edinilmiştir. (Tez No. 279582)
Kuru, E. (2000). Beden eğitimi ve sporda program geliştirme. Ankara: 4. Akşam Sanat Okulu Matbaası. S:1
MacPhail, A. (2011).Youth voices in physical education and sport: what are they telling us in K. Armour (ed) Sport Pedagogy: an Introduction For Teaching and Coaching, 105-116. Harrow: Prentice Hall.
MEB. (2009). Ortaöğretim beden eğitimi ve spor dersi öğretim programı (9–12. sınıflar). Bursa: Millî Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Genel Müdürlüğü.
Tutumları (Yüksek lisans Tezi). Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi’nden edinilmiştir. (Tez No.215678)
Mosston, M., & Asworth, S. (2004). Beden Eğitimi Öğretimi. (E. Tüzemen, çev. ed.). Ankara: Bağırgan.
Namlı, A., Temel, C. & Güllü, M. (2017). Ortaokul öğrencilerinin beden eğitimi ve spor dersine ilişkin ürettikleri metaforlar. Kastamonu Eğitim Dergisi, 25(2), 479-496.
Nichols, B. (1994). Movingand Learning, The Elementary School Physical Education Experiense. Third Edition, Mosby Year Book
Özbakır, İ. (2006). Sivas ili özel ve devlet ilköğretim okullarında okuyan öğrencilerin beden eğitimi ve spor dersine bakış açıları ve beklentilerinin karşılaştırılması (Yüksek lisans tezi).Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi’nden edinilmiştir. (Tez No. 196279)
Sivrikaya, Ö.,& Kılçık, M. (2017). İlköğretim okulları 2. kademe öğrencilerinin beden eğitimi ve spor dersine ilişkin tutumlarının belirlenmesi (Düzce örneği). Celal Bayar Üniversitesi Beden eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 12(1), 1-15.
Tabachnick, B. G.,&Fidell, L. S. (2007). Using multivariatestatistics (5th ed). Boston: Pearson Education Inc.
Tanrıverdi, İ. (2016). Ortaokulda öğrenim gören öğrencilerin beden eğitimi ve spor dersine ilişkin tutumlarının karşılaştırılması (Van il örneği). (Yüksek lisans tezi). Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi’nden edinilmiştir. (Tez No. 445997)
Taşğın, Ö. & Tekin, M. (2009). Çeşitli değişkenlere göre ilköğretim ve orta öğretim kurumlarında öğrenim gören öğrencilerin beden eğitimi ve spor dersine ilişkin tutum ve görüşleri. Kastamonu Eğitim Dergisi, 17(2), 457-466.
Tekin, M., Demir, B. &Taşğın, Ö. (2005 Aralık). Beden eğitimi ve spor öğretmenlerinin çeşitli değişkenler açısından lise öğrencilerinin beden eğitimi ve spor dersine karşı göstermiş oldukları tutum ve görüşlere etkisi. IV. Ulusal Beden eğitimi ve Spor Öğretmenliği Uludağ Üniversitesi tarafından düzenlenen sempozyum, Bursa.
Tekin, M., Taşğın, Ö. & Yıldız, M. (2007, Kasım). Çeşitli değişkenlere göre ilköğretim kurumlarında öğrenim gören öğrencilerin beden eğitimi ve spor dersine ilişkin tutum ve görüşler. 5. Ulusal Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği Çukurova Üniversitesi tarafından düzenlenen sempozyum, Adana.
Türker, Ü. (2020). Olimpik Okçuluk ve Gelişim Psikolojisi Açısından İncelenmesi, Anatolia Sport Research, 1(1): 5-24. DOI: http://dx.doi.org/10.29228/anatoliasr.2
