Türk Sinemasında Ses-İmaj (2000-2018)

Eda Arısoy’un kaleme aldığı Türk Sinemasında Ses-İmaj (2000-2018), Türk sinemasında sesin sinematografik anlatıdaki yerini ve düşünsel işlevini merkeze alan son derece kapsamlı bir incelemedir. Eser, ses konusunu yalnızca teknik bir uygulama veya film müziği kategorisinde değerlendirmenin ötesine geçerek; felsefi, yorumsamacı ve eleştirel sosyal bilim yaklaşımı çerçevesinde ele almaktadır. Gilles Deleuze’ün imaj kuramından ve sinematik felsefeden ilham alan çalışma, ses-imaj ile görüntü-imaj arasındaki diyalektik etkileşimi, duyu-motor mekanizması üzerindeki dönüştürücü etkileri, izleyici duygulanımını ve anlatısal kırılma ile bükülme noktalarını derinlemesine sorgulamaktadır. Yazar, filmlerin sessel düzenini ve estetik boyutunu bütüncül bir anlayışla ifade etmek üzere "sine-ses" kavramını önermekte; sessizlik alanlarının, kadraj dışı seslerin ve sesin yüceldiği sahnelerin anlam inşasındaki rolünü göz önüne sermektedir. Araştırmada 2000-2018 yılları arasında çekilen dört "melez" ve dört "düşünce-yoğun" Türk filmi dakika ve saniye bazında ses deşifreleri tablolaştırılarak titizlikle incelenmiştir. Eser, sesin sinemada yalnızca görüntüyü destekleyen ikincil bir öge değil, tek başına anlatıyı üstlenen ve izleyiciyi felsefi düşünmeye sevk eden başat bir güç olduğunu ortaya koyan özgün bir başvuru kaynağıdır.

Written by Eda Arısoy, Sound-Image in Turkish Cinema (2000-2018) is a comprehensive study focusing on the role and intellectual function of sound in the cinematographic narrative of Turkish cinema. Going beyond evaluating sound merely as a technical application or film music category, the book examines it within a philosophical, hermeneutic, and critical social science framework. Inspired by Gilles Deleuze's theory of images and cinematic philosophy, the work deeply investigates the dialectical interaction between sound-image and sight-image, its transformative effects on the sensory-motor mechanism, spectator affect, and narrative points of rupture and bending. To express the acoustic layout and aesthetic dimension of films holistically, the author proposes the concept of "cine-sound" (sine-ses), highlighting the role of silence, off-screen sounds, and sublime auditory scenes in constructing meaning. In the study, four "hybrid" and four "thought-intensive" Turkish films produced between 2000 and 2018 are meticulously analyzed through minute-and-second-based sound transcriptions. Ultimately, this work stands out as an original reference demonstrating that sound in cinema is not merely a secondary element supporting the image, but a primary narrative force capable of carrying the story on its own and driving the audience toward philosophical reflection.